همدلی رضوی

فعالیت شما چیست و چگونه است؟ فرآیند، روش اجرا، مراحل، جرقه اولیه، جزئیات، قالب، مخاطب شناسی، منابع انسانی، ابزار و امکانات، بازتاب رسانه ای، را توضیح دهید.

فعالیت «همدلی رضوی» در روستاهای بخش اسماعیلی اهواز اجرا شده است. این فعالیت تبلیغی و فرهنگی با هدف ایجاد ارتباط مستمر بین روستاهای هدف، تقویت حضور روحانیون در مناطق روستایی و تربیت نیروهای بومی برای انجام کارهای فرهنگی و تبلیغی صورت گرفته است.

فرآیند و روش اجرا

ابتدا از طریق ارتباط‌گیری با مردم روستاها، چهره‌های مستعد شناسایی شدند و ارتباطات فرهنگی میان آنان شکل گرفت. این برنامه شامل حضور مستمر روحانیون در روستاها و تربیت نیروهای بومی بوده است. همچنین، به‌مرور حلقه‌های فرهنگی و تربیتی در این مناطق ایجاد شد.

مراحل اجرا

جرقه اولیه: نیاز به حضور روحانیون در روستاها احساس شد، چرا که پیش از این، ارتباطات روحانیون با این مناطق محدود به ایام محرم و صفر بود.

شناسایی و شبکه‌سازی: ابتدا ارتباط با ۲۳ روستا برقرار شد و برای هر پنج روستا، حداقل یک روحانی یا طلبه به‌عنوان مسئول فرهنگی در نظر گرفته شد.

تقویت ارتباطات: برنامه‌های مشترکی طراحی شد، ازجمله جلسات ماهانه «شهاب‌الحسین»، که موجب آشنایی و تعامل بیشتر بین مردم و فعالان فرهنگی شد.

ایجاد فعالیت‌های فرهنگی متمرکز: برگزاری مراسمات مناسبتی مانند جشن‌های غدیر و برنامه‌های تجمعی در محرم.

گسترش و خودکفایی فرهنگی: مردم به‌مرور خودجوش اقدام به برگزاری مراسم کردند، به‌طوری که اکنون برنامه‌های فرهنگی بدون نیاز به پشتیبانی مالی اجرا می‌شود.

ایجاد حلقه‌های تربیتی: برگزاری جلسات آموزشی و تربیتی برای نوجوانان، برپایی اردوهای فرهنگی مانند اردوی مشهد و دوره‌های ویژه دختران.

مخاطب‌شناسی

مخاطب اصلی این فعالیت نوجوانان هستند، اما در کنار آن، برنامه‌های عمومی نیز برای بزرگسالان برگزار می‌شود. در مناسبت‌های مذهبی، عموم مردم نیز در برنامه‌ها مشارکت دارند.

منابع انسانی

دو طلبه مستقر به‌طور دائم در منطقه حضور دارند.

شش طلبه ترددی که به‌صورت چرخشی در ۲۳ روستا فعالیت می‌کنند.

در مجموع، طی ۱۰ سال گذشته، حدود ۲۵ طلبه در این طرح مشارکت داشته‌اند.

ابزار و امکانات

تجهیزات معمولی مانند ویدئو پروژکتور، لپ‌تاپ، تخته وایت‌بورد و سیستم صوتی برای مراسمات فرهنگی.

در مناسبت‌های خاص، از امکانات کرایه‌ای یا حمایت‌های ارگان‌ها برای برگزاری کاروان‌های فرهنگی استفاده می‌شود.

بازتاب رسانه‌ای

تهیه مستند از فعالیت‌ها، که بخشی از آن در شبکه مستند سیما پخش شده است.

انتشار کلیپ‌های تصویری از تجمعات و برنامه‌های فرهنگی در رسانه‌ها و فضای مجازی

تمایز این فعالیت نسبت به فعالیت‌های مشابه (جنبه نوآورانه) از نظر مجری چیست؟ مهمترین شاخصه فعالیت و بخش برجسته این فعالیت کدام است، قالب یا محتوا یا سناریو ؟

ویژگی نوآورانه این فعالیت، ایجاد شبکه همدلی میان روستاها است که باعث تقویت ارتباطات فرهنگی و مذهبی در مناطق عشایری و روستایی شده است. در ابتدای کار، مردم حتی روستاهای مجاور خود را نمی‌شناختند، اما اکنون حداقل ۱۰۰ نفر از هر روستا با روستاهای دیگر ارتباط دارند.

مهم‌ترین شاخصه این فعالیت، سناریوی ارتباط‌گیری و ایجاد شبکه همدلی است.

این سناریو شامل:

ایجاد ارتباط چهره به چهره میان روستاهای همجوار.

تقویت تعامل بین مردم و روحانیون از طریق تجمع‌های فرهنگی مستمر.

استفاده از حلقه‌های تربیتی و فرهنگی برای افزایش آگاهی و انسجام مذهبی.

بهره‌گیری از جایگاه‌های مردمی و ریش‌سفیدان برای حل اختلافات و ارتقای فرهنگ دینی.

این فعالیت ناظر به چه نیاز مخاطبان است (مساله شناسی و ریشه یابی)؟ فعالیت شما چگونه این نیاز را برطرف می‌کند؟ نتایج و دستاوردهای شما چیست؟

مسأله‌شناسی و ریشه‌یابی

عدم شناخت کافی از دین: بسیاری از مردم شناخت محدودی از مفاهیم دینی داشتند و ارتباط آن‌ها با روحانیت ضعیف بود.

نبود روحانی مقیم: حضور روحانیون محدود به ایام محرم و صفر بود و در سایر زمان‌ها، مردم از دسترسی به مبلغ دینی محروم بودند.

نفوذ شبهات دینی: به دلیل نبود آگاهی کافی، شبهات مذهبی، ازجمله شبهات وهابیت، به‌راحتی در میان مردم گسترش می‌یافت.

ضعف در اجرای برنامه‌های فرهنگی مستمر: پیش از این، برنامه‌های فرهنگی در این روستاها به‌صورت پراکنده و مقطعی برگزار می‌شد.

نحوه برطرف کردن نیازها

ایجاد ارتباط مستمر با مردم از طریق حضور دائمی روحانیون.

تقویت برنامه‌های آموزشی و تربیتی برای نوجوانان و جوانان.

حل شبهات دینی با روش غیرمستقیم و از طریق نیروهای بومی، بدون حساسیت‌زایی.

ایجاد تجمعات و برنامه‌های فرهنگی مشترک میان روستاها برای تقویت همبستگی.

نتایج و دستاوردها

ایجاد تشکیلات طلبگی در منطقه: اکنون در ۲۳ روستا، طلاب مستقر و فعال هستند.

خودکفایی فرهنگی: مردم روستاها اکنون خودشان برنامه‌های دینی و مذهبی را اجرا می‌کنند.

افزایش آگاهی دینی و کاهش شبهات: تربیت نیروهای بومی باعث شده است که شبهات دینی بدون نیاز به دخالت مستقیم روحانیون پاسخ داده شوند.

اصلاح فرهنگ مالی دینی: مردم اکنون به‌صورت خودجوش زکات و خمس پرداخت می‌کنند.

توانمندسازی جوانان: بسیاری از جوانان روستاها اکنون وارد شوراها و دهیاری‌ها شده و به مطالبه‌گری فرهنگی و دینی مشغول هستند.

چالش‌ها و موانع کسب موفقیت (ریسک ها) این فعالیت را چه می‌دانید؟

ایجاد رقابت ناسالم توسط برخی نهادهای فرهنگی

برخی از مجموعه‌های فرهنگی که خود را رقیب می‌دانستند، اقدام به ایجاد برنامه‌های موازی کردند که در برخی موارد موجب اختلافات محلی شد.

مخالفت برخی افراد ذی‌نفوذ در روستاها

برخی از بزرگان و ریش‌سفیدان، که منافع شخصی‌شان به خطر افتاده بود، با حضور روحانیون و اجرای برنامه‌های فرهنگی مخالفت می‌کردند.

کمبود منابع انسانی ثابت

با وجود تلاش برای گسترش فعالیت‌ها، تعداد طلبه‌های مستقر در منطقه محدود است و نیاز به نیروی انسانی بیشتر احساس می‌شود.

محدودیت‌های مالی و امکاناتی

تأمین منابع برای گسترش فعالیت‌ها و برگزاری برنامه‌های بزرگ‌تر همچنان یک چالش است.

مقابله با نفوذ شبهات مذهبی و فرهنگی

گرچه بسیاری از شبهات حل شده، اما همچنان برخی جریان‌های مخالف سعی در ایجاد انحراف فکری در منطقه دارند.