ذکر حضرت فاطمه زهرا(س)

فعالیت شما چیست و چگونه است؟ فرآیند، روش اجرا، مراحل، جرقه اولیه، جزئیات، قالب، مخاطب شناسی، منابع انسانی، ابزار و امکانات، بازتاب رسانه ای، را توضیح دهید.

فعالیت مورد گزارش، یک برنامه تربیتی-آموزشی در قالب بازی، نمایش، مسابقه و شعر با محوریت آموزش معارف دینی به ویژه نماز و تسبیحات حضرت زهرا (سلام‌الله‌علیها) است. این فعالیت توسط مربی طرح امین در مدارس ابتدایی دخترانه اجرا شده است.

فرآیند و روش اجرا: فعالیت‌ها در قالب بازی‌های خلاقانه و شاد، نمایش‌های ساده، طراحی مسابقات قرآن و عترت، فعالیت‌های کلاسی، شعرخوانی، و آموزش غیرمستقیم احکام انجام می‌شود. در یکی از نمونه‌ها، ذکرهای حضرت زهرا (س) بر روی برگه‌هایی نوشته و در مکان‌هایی در نمازخانه نصب می‌شود. کودکان با صدا زدن و شمارش، به‌صورت بازی‌گونه با تعداد اذکار آشنا می‌شوند. در نمونه‌ای دیگر، پاکت نامه‌ای زیبا تهیه می‌شود که در کلاس مخفی شده و یکی از دانش‌آموزان با راهنمایی‌های صوتی ("خدا ما را دوست دارد") آن را پیدا کرده و پیام تربیتی داخل آن را برای بچه‌ها می‌خواند.

جرقه اولیه: انگیزه اولیه از مشاهده طرح‌ها و بازی‌های تربیتی در کانال‌هایی مثل "کمک مربی" شکل گرفته است؛ مجری با مطالعه PDFها و ایده‌های دیگران، آن‌ها را متناسب با شرایط مدرسه و مخاطب بومی‌سازی کرده است.

مخاطب‌شناسی: مخاطبان دانش‌آموزان دختر ابتدایی به‌ویژه پایه چهارم به بالا هستند. اکثر مخاطبان از نظر دینی در سطح متوسط قرار دارند؛ برخی نیز دارای زمینه اعتقادی ضعیف‌اند. بنابراین آموزش‌ها تدریجی و مستمر طراحی شده‌اند.

منابع انسانی: اجرای فعالیت‌ها توسط خود مربی انجام می‌شود. همکاری‌هایی از سوی معلمان و مدیران نیز در برخی موارد وجود دارد. همچنین از بسیج مدرسه برای پشتیبانی تدارکاتی (پذیرایی، هدیه روز دانش‌آموز و…) بهره‌برداری شده است.

ابزار و امکانات: امکانات مورد استفاده شامل برگه‌های آموزشی، کاغذهای رنگی، پاکت نامه، وسایل تزیینی، گاهی فیلم آموزشی، پرده و دیتا پروژکتور در صورت فراهم بودن، و گاهی ابزارهای ساده نمایشی است. امکاناتی مانند میکروفون در نمازخانه موجود نیست.

بازتاب رسانه‌ای: تاکنون بازتاب رسانه‌ای یا ثبت تصویری رسمی از برنامه‌ها گزارش نشده، هرچند برنامه‌هایی مانند ثبت فیلم یا صوت فعالیت‌ها مدنظر قرار گرفته است.

تمایز این فعالیت نسبت به فعالیت‌های مشابه (جنبه نوآورانه) از نظر مجری چیست؟ مهمترین شاخصه فعالیت و بخش برجسته این فعالیت کدام است، قالب یا محتوا یا سناریو ؟

مهم‌ترین جنبه نوآورانه این فعالیت، استفاده خلاقانه از بازی برای انتقال مفاهیم دینی است. به جای آموزش مستقیم و خشک، با طراحی بازی‌های ساده اما هدفمند، مفاهیم تربیتی عمیق مانند نماز، وضو، ذکر و اخلاق به کودکان آموزش داده می‌شود. شاخصه برجسته فعالیت، محتوا و سناریوی بازی‌هاست که با هدف تربیت دینی طراحی شده‌اند و نه صرفاً سرگرمی. مجری تأکید دارد که بازی تنها وسیله‌ای برای رسیدن به هدف اصلی، یعنی تربیت اخلاقی و اعتقادی است.

این فعالیت ناظر به چه نیاز مخاطبان است (مساله شناسی و ریشه یابی)؟ فعالیت شما چگونه این نیاز را برطرف می‌کند؟ نتایج و دستاوردهای شما چیست؟

نیاز اصلی مخاطبان، کمبود انگیزه برای یادگیری معارف دینی، بی‌توجهی خانواده‌ها به نماز و عدم استمرار آموزشی است. بسیاری از کودکان در خانواده با الگوی صحیح دینی مواجه نیستند. این فعالیت با ایجاد علاقه از طریق بازی، شعر، نمایش و تشویق، به شکل تدریجی در پی اصلاح رفتار، افزایش بینش دینی، و ارتقای احساس تعلق دینی کودکان است. دستاوردهای گزارش‌شده شامل تأثیر بر رفتار (مثل مهربانی با دوستان، رعایت ادب، تمایل به نماز اول وقت)، مشارکت فعال در برنامه‌ها، و ابراز علاقه مجدد به شرکت در فعالیت‌های مشابه است.

چالش‌ها و موانع کسب موفقیت (ریسک ها) این فعالیت را چه می‌دانید؟

موانع عمده در مسیر اجرا عبارتند از:

کم‌کاری خانواده‌ها در آموزش و الگودهی دینی، به‌ویژه نماز.

نبود برخی زیرساخت‌ها مانند میکروفون، پرده، سیستم صوتی و امکانات نمایشی.

عدم صدور به‌موقع حکم تبلیغی توسط سازمان‌های مربوط.

عدم همکاری جدی برخی نهادهای محلی مانند دهیاری‌ها.

نیاز به آموزش‌های تخصصی برای مربی در برخورد با کودکان دارای رفتارهای سخت‌تغییر.