بازی قرآنی «بگرد و پیدا کن»

فعالیت شما چیست و چگونه است؟ فرآیند، روش اجرا، مراحل، جرقه اولیه، جزئیات، قالب، مخاطب شناسی، منابع انسانی، ابزار و امکانات، بازتاب رسانه ای، را توضیح دهید.

فرآیند و روش اجرا:

طرح «بگرد و پیدا کن» یک بازی قرآنی آموزشی است که با هدف ایجاد انس کودک و نوجوان با مفاهیم قرآنی و پاسخ به شبهات روز طراحی شده است. بنر بازی شامل اسامی صد و چهارده سوره قرآن و سه ستون قابل نوشتن با ماژیک وایت‌برد است. بازی در قالب رقابتی دو یا چند نفره اجرا می‌شود، به‌طوری‌که شرکت‌کنندگان باید سوره‌ای را بیابند، هم‌زمان با نوشتن واژگان بر مبنای موضوعی که مربی مطرح می‌کند.

مراحل اجرا:

معرفی بازی و ایجاد جذابیت اولیه

تقسیم افراد به دو گروه برای رقابت

اجرای بخش اصلی بازی با نوشتن و یافتن سوره‌ها

توقف بازی و تحلیل محتوایی با طرح پرسش و ارائه پاسخ‌های مفهومی، اعتقادی، تربیتی و روزآمد

جمع‌بندی نکات درسی به صورت کاربردی

جرقه اولیه:

ایده اصلی بازی از دوران کودکی مجری با خواهرش الهام گرفته شد. آن‌ها با نوشتن اعداد و اشکال بازی می‌کردند. پس از سال‌ها، این بازی به شکل قرآنی بازطراحی شد تا مفاهیم قرآنی از طریق جذابیت رقابتی و بصری منتقل شود.

مخاطب‌شناسی:

مخاطبان اصلی طرح، طیف گسترده‌ای از کودکان پیش‌دبستانی تا نوجوانان دبیرستانی و حتی دانشجویان را در برمی‌گیرد. بازی با اندکی تطبیق، متناسب با هر گروه سنی قابل اجرا است و حتی افراد بی‌سواد یا کم‌سواد نیز می‌توانند با علامت‌گذاری‌ها در آن مشارکت کنند.

منابع انسانی:

طراحی و اجرای بازی توسط خود خانم نبی افتخاری انجام شده است. در برخی برنامه‌ها، سایر مربیان پس از یادگیری شیوه اجرا، بازی را برای گروه‌های خود برگزار کرده‌اند.

ابزار و امکانات مورد استفاده:

بنر ۲ در ۱ متری با چاپ اسامی سوره‌های قرآن

سه ستون قابل نوشتن با ماژیک وایت‌برد

ماژیک و تخته‌پاک‌کن

فضای مناسب برای نصب بنر (دیوار یا رومیزی)

بازتاب رسانه‌ای:

فیلم‌هایی از اجرای طرح برای استفاده داخلی ثبت شده اما به دلیل رعایت حریم حجاب، تاکنون به‌طور رسمی منتشر نشده است. با این حال، استقبال مربیان، مدارس، و حتی مؤسسات علمی مانند دفتر تبلیغات اسلامی گواه بر تأثیرگذاری گسترده این طرح است.

تمایز این فعالیت نسبت به فعالیت‌های مشابه (جنبه نوآورانه) از نظر مجری چیست؟ مهمترین شاخصه فعالیت و بخش برجسته این فعالیت کدام است، قالب یا محتوا یا سناریو ؟

نوآوری اصلی طرح در چند سطح نمایان است:

استفاده از بازی رقابتی با بنر و نام سوره‌های قرآن، شیوه‌ای منحصر به فرد و کم‌نظیر در آموزش مفاهیم قرآنی است.

ترکیب موضوعات روز و کاربردی (رسانه، فضای مجازی، خانواده، حجاب و...) با تفسیر روان سوره‌های قرآن، بدون اطلاع اولیه مخاطب از محتوای دینی، جذابیت و اثربخشی فعالیت را دوچندان می‌کند.

انعطاف‌پذیری بازی برای رده‌های سنی گوناگون، از پیش‌دبستانی تا بزرگسال

طرح مسئله به زبان کودکان و نوجوانان و پاسخگویی غیرمستقیم به شبهات در قالب بازی و گفت‌وگوی آزاد

این فعالیت ناظر به چه نیاز مخاطبان است (مساله شناسی و ریشه یابی)؟ فعالیت شما چگونه این نیاز را برطرف می‌کند؟ نتایج و دستاوردهای شما چیست؟

مسئله‌شناسی و ریشه‌یابی:

در فضای کنونی، نوجوانان و کودکان نسبت به برنامه‌های سنتی دینی و آموزش مستقیم مفاهیم دینی علاقه‌مند نیستند. از طرف دیگر، شبهاتی درباره‌ی قرآن، مفاهیم دینی و سوره‌های حاوی اسامی حشرات و غیره در ذهن‌شان شکل گرفته است.

پاسخ طرح به این نیاز:

بازی «بگرد و پیدا کن» با زبانی نرم، ساختاری جذاب و زمینه رقابتی، این مفاهیم را بدون اجبار و تبلیغ مستقیم به مخاطب منتقل می‌کند. تفسیر روان آیات، پرداختن به مصادیق روز و مباحث اخلاقی در دل بازی، راهکار مؤثری برای ایجاد باور درونی در کودکان و نوجوانان فراهم می‌آورد.

دستاوردها:

استقبال گسترده در مدارس و محافل اعتکاف

تأثیر مثبت بر دانش‌آموزان بی‌انگیزه نسبت به کلاس‌های دینی

پذیرش بهتر مفاهیم اعتقادی از سوی نوجوانان

ایجاد انگیزه در مربیان برای استفاده از قالب بازی در آموزش

کسب نظر مثبت از اساتید حوزه روانشناسی کودک و نوجوان در دفتر تبلیغات اسلامی

چالش‌ها و موانع کسب موفقیت (ریسک ها) این فعالیت را چه می‌دانید؟

مشکلات اجرایی: نبود مکان مناسب برای نصب بنر، افتادن آن هنگام اجرا و سختی استفاده از رومیزی در جمع‌های پرجمعیت

عدم حمایت رسمی: نبود پشتیبانی از سوی نهادها در تأمین ابزار، چاپ بنر و توسعه طرح

محدودیت رسانه‌ای: به دلیل رعایت شئونات حجاب، بازتاب رسانه‌ای عمومی طرح با محدودیت مواجه بوده است

اجرای فردی: طرح از طراحی تا اجرا تنها توسط مجری انجام شده و نیاز به تیم‌سازی دارد تا گسترش یابد