جست‌وجو در شهر احکام

فعالیت شما چیست و چگونه است؟ فرآیند، روش اجرا، مراحل، جرقه اولیه، جزئیات، قالب، مخاطب شناسی، منابع انسانی، ابزار و امکانات، بازتاب رسانه ای، را توضیح دهید.

فرآیند و روش اجرا: این طرح تحت عنوان "ماجراجویی در شهر احکام" برای دانش‌آموزان دوره دبستان (مخصوصاً پایه‌های سوم، چهارم و پنجم) طراحی شده است و بین دو نماز در مدرسه اجرا می‌شود. اجرای برنامه به شکل نمایش نمایشی است که شخصیت‌های اصلی آن هادی و هدی (به معنای هدایت‌شده) و شخصیت احکام هستند.

مراحل اجرا: ۱. در جلسه اول، نمایش آغاز می‌شود. بچه‌ها به کمک مربی، ماسک‌هایی چوبی روی صورت خود قرار می‌دهند و با هدایت مربی، نقش‌های خود را ایفا می‌کنند. 2. شخصیت "احکام" به صحنه می‌آید و ناراحتی خود را از عدم شناخت دانش‌آموزان نسبت به احکام شرعی نشان می‌دهد. 3. هادی و هدی قول می‌دهند که احکام ناشناخته را یاد بگیرند و هر روز احکامی را که نمی‌دانند، آموزش ببینند. 4. بچه‌هایی که در اجرای نمایش فعال‌تر و منظم‌تر هستند، به‌عنوان بازیگران روزهای بعد انتخاب می‌شوند. 5. دانش‌آموزان تشویق می‌شوند که درباره مراجع تقلید نیز اطلاعات کسب کنند و از طریق کتابچه‌ای که مخصوص این طرح طراحی شده است، احکام را بهتر بشناسند.

مخاطب‌شناسی: مخاطبین اصلی این طرح دانش‌آموزان دختر مقطع سوم تا ششم ابتدایی هستند. پسران به دلیل سن بالاتر معمولاً کمتر تحت تأثیر این روش قرار می‌گیرند.

منابع انسانی، ابزار و امکانات:

مربی به‌عنوان راوی نمایش

عروسک‌های انگشتی و ماسک‌های چوبی

کتابچه‌های احکام ناشناخته

فضای مناسب مثل نمازخانه مدرسه یا سایر اماکن فرهنگی

گاهی اوقات استفاده از دکورهای خاص برای جذابیت بیشتر

بازتاب رسانه‌ای: در حال حاضر، محتوا و شخصیت‌های این نمایش در کانال‌های ارتباطی مدارس بارگذاری نشده‌اند، زیرا هدف این است که در زمان مناسب و به‌صورت شگفتانه در قالب انیمیشن ارائه شوند. همچنین، برنامه‌هایی برای توسعه این طرح از طریق هوش مصنوعی و تصویرسازی انیمیشنی در نظر گرفته شده است.

تمایز این فعالیت نسبت به فعالیت‌های مشابه (جنبه نوآورانه) از نظر مجری چیست؟ مهمترین شاخصه فعالیت و بخش برجسته این فعالیت کدام است، قالب یا محتوا یا سناریو ؟

نوآوری‌های طرح:

استفاده از شخصیت‌های نمایشی و داستانی برای انتقال احکام

ایجاد درگیری فعال دانش‌آموزان در یادگیری، به‌جای روش‌های مرسوم سخنرانی

استفاده از عروسک‌های انگشتی و نمایش تعاملی برای جذاب‌تر شدن محتوا

طراحی کتابچه‌های احکام ناشناخته که به زبانی ساده و تصویری، احکام را آموزش می‌دهد

امکان استفاده از شخصیت‌ها برای مناسبت‌های مختلف مذهبی (دهه فاطمیه، سیزده آبان، بیست و دو بهمن و...)

شاخصه برجسته طرح: مهم‌ترین بخش نوآورانه این طرح، روش انتقال محتوا است که از طریق داستان، نمایش و بازی‌های نمایشی صورت می‌گیرد. این قالب باعث درگیر شدن دانش‌آموزان با احکام شده و آن‌ها را از یادگیری منفعلانه خارج می‌کند.

این فعالیت ناظر به چه نیاز مخاطبان است (مساله شناسی و ریشه یابی)؟ فعالیت شما چگونه این نیاز را برطرف می‌کند؟ نتایج و دستاوردهای شما چیست؟

مسئله‌شناسی و ریشه‌یابی:

بسیاری از دانش‌آموزان احکام شرعی را به‌صورت دقیق نمی‌شناسند، حتی در موارد ساده‌ای مثل وضو و نماز

کودکان اطلاعاتی در مورد مراجع تقلید ندارند و پاسخ‌های نادرستی به این سؤال می‌دهند

روش‌های آموزش احکام اغلب خشک، غیرجذاب و مبتنی بر سخنرانی است که باعث کاهش انگیزه کودکان می‌شود

برخی احکام کمتر مورد توجه قرار می‌گیرند، مثل تفاوت‌های دقیق در وضو یا احکام خاص مانند حکم رقص زن برای زن

راهکار ارائه‌شده:

طرح از طریق نمایش تعاملی و شخصیت‌های داستانی احکام را به‌گونه‌ای معرفی می‌کند که برای کودکان جذاب باشد

استفاده از بازی، نمایش، مسابقات و شخصیت‌پردازی برای ایجاد درگیری ذهنی

استفاده از فضای مجازی و انیمیشن برای گسترش دامنه تأثیرگذاری به خانواده‌ها

نتایج و دستاوردها:

افزایش علاقه دانش‌آموزان به نماز و احکام شرعی

ایجاد انگیزه در کودکان برای یادگیری فعال و خلاقانه احکام

شناسایی استعدادهای نمایشی دانش‌آموزان

استقبال خانواده‌ها از این روش آموزش جدید

امکان توسعه شخصیت‌ها و داستان‌ها به محیط‌های دیگر مانند کانون‌ها و فرهنگسراها

چالش‌ها و موانع کسب موفقیت (ریسک ها) این فعالیت را چه می‌دانید؟

عدم آشنایی کامل مربیان دیگر با شیوه اجرای این طرح، که باعث می‌شود اجرای آن وابسته به شخص مجری باشد

محدودیت زمانی برای اجرا در مدارس، به‌ویژه در مدارسی که برنامه‌های فشرده دارند

نیاز به حمایت آموزش و پرورش و سازمان تبلیغات اسلامی برای توسعه این طرح در سطح ملی

مقاومت برخی مدیران مدارس در اختصاص وقت و امکانات برای اجرای نمایش

مشکلات مجوزدهی برای اجرای گسترده در مدارس، مخصوصاً برای مربیانی که پرورشی یا مبلغ رسمی نیستند

هزینه‌های تولید کتابچه، عروسک‌ها و دکور در صورت اجرای گسترده‌تر