تفسیر شبانگاهی

فعالیت شما چیست و چگونه است؟ فرآیند، روش اجرا، مراحل، جرقه اولیه، جزئیات، قالب، مخاطب شناسی، منابع انسانی، ابزار و امکانات، بازتاب رسانه ای، را توضیح دهید.

فرآیند، روش اجرا و مراحل: فعالیت «تفسیر شبانگاهی» به این صورت اجرا می‌شود که هر شب، یک صفحه از قرآن کریم قرائت می‌گردد. سپس تمام آیات آن صفحه، در دو تا سه تفسیر مختلف بررسی و مطالعه می‌شود. نکات برجسته هر صفحه استخراج و یادداشت‌برداری می‌گردد و سپس همین نکات به صورت تفصیلی برای مخاطبین در مسجد ارائه می‌شود. در صورتی که در آیات اشاره‌ای گذرا به یک رویداد مهم تاریخی (مانند جنگ احزاب یا احد) شده باشد، ارائه کامل آن موضوع به شب جمعه موکول می‌شود تا در قالب منبر مجزا و جلسه‌ای ویژه به آن پرداخته شود.

جرقه اولیه شروع فعالیت: این فعالیت در قالب مسجدی و پس از قرائت یک صفحه از قرآن آغاز شده و به صورت مستمر شبانه در حال اجراست. جرقه اولیه فعالیت به علاقه مجری به تفسیر و تبیین آیات قرآن بازمی‌گردد که در قالب برنامه‌ای شبانه برای عموم مردم ارائه شده است.

مخاطب‌شناسی: مخاطبان این فعالیت، عموم مردم هستند، بدون تمایز جنسیتی یا رده سنی. به تعبیر مجری طرح، این فعالیت عام‌المنفعه بوده و تمام اقشار جامعه می‌توانند از آن بهره‌مند شوند.

منابع انسانی: فعالیت توسط شخص مجری یعنی آقای سپت النبی انجام می‌شود و منابع انسانی خاصی در اجرای آن دخیل نیستند.

ابزار و امکانات: در اجرای این طرح از ابزار خاصی استفاده نمی‌شود. تنها بلندگو برای صوت‌رسانی به کار می‌رود. برخلاف فعالیت‌های آموزشی در خانه حج که از نرم‌افزارهایی چون «مسافر قبله» و پروژکتور بهره گرفته می‌شود، در مسجد چنین تجهیزاتی استفاده نمی‌شود.

بازتاب رسانه‌ای: بازتاب رسانه‌ای خاصی برای این طرح وجود نداشته است. اگرچه پیشنهاد شده بود که برنامه‌ها در کانال‌های مجازی منتشر شوند، اما این پیشنهاد تاکنون عملی نشده است. با این حال، در شب‌های خاص مثل شب‌های جمعه که رویدادهای تاریخی مهم به تفصیل ارائه می‌شود، برخی مخاطبان از نقاط مختلف شهر برای حضور در این جلسات مراجعه می‌کنند.

تمایز این فعالیت نسبت به فعالیت‌های مشابه (جنبه نوآورانه) از نظر مجری چیست؟ مهمترین شاخصه فعالیت و بخش برجسته این فعالیت کدام است، قالب یا محتوا یا سناریو ؟

از نگاه مجری طرح، مهم‌ترین شاخصه و بخش برجسته این فعالیت، روش اجرا و سناریوی آن است. برخلاف منابر سنتی که اغلب مبتنی بر داستان‌سرایی و اسلوب خاص خود هستند، در این طرح تمرکز صرف بر روی آیات قرآن است. همچنین، فعالیت دارای حالت پرسش و پاسخ است و مجری سؤالاتی از مخاطب در مورد لغات و ترجمه آیات مطرح می‌کند که باعث مشارکت بیشتر مخاطب در فرایند یادگیری می‌شود. بنابراین، نوآوری این طرح در نحوه تعامل با مخاطب و تمرکز مستقیم بر متن قرآن است.

این فعالیت ناظر به چه نیاز مخاطبان است (مساله شناسی و ریشه یابی)؟ فعالیت شما چگونه این نیاز را برطرف می‌کند؟ نتایج و دستاوردهای شما چیست؟

نیاز اصلی مخاطب، نیاز به فهم روشن آیات قرآن و زدودن جهل و نادانی نسبت به معارف الهی است. مجری معتقد است که هر صفحه‌ای از قرآن بخشی از نیازهای انسان را پاسخ می‌دهد و بخشی از جهل را برطرف می‌سازد. این تفسیر شبانگاهی، در واقع سفره‌ای از معرفت قرآنی است که برای پاسخگویی به سوالات ذهنی و رفع جهل دینی مخاطب گسترده شده است. از آنجا که محور فعالیت قرآن است، این برنامه می‌تواند برای همه اقشار جامعه مفید و پاسخگو باشد.

چالش‌ها و موانع کسب موفقیت (ریسک ها) این فعالیت را چه می‌دانید؟

یکی از چالش‌های اصلی این طرح، فقدان آگاهی مجری نسبت به تفاسیر اهل سنت است. در صورتی که مخاطب سؤالاتی مرتبط با دیدگاه‌های تفسیری اهل سنت مطرح کند و مجری نسبت به آن‌ها آگاهی نداشته باشد، ممکن است در پاسخگویی دچار مشکل شود. لذا، مراجعه به منابع تفسیری اهل سنت نظیر کشاف زمخشری و دیگر تفاسیر، به عنوان یک نیاز ضروری برای ارتقاء سطح علمی مجری مطرح شده است.