بیان احکام به زبان گیلکی

فعالیت شما چیست و چگونه است؟ فرآیند، روش اجرا، مراحل، جرقه اولیه، جزئیات، قالب، مخاطب شناسی، منابع انسانی، ابزار و امکانات، بازتاب رسانه ای، را توضیح دهید.

فعالیت آقای حسن‌خواه با عنوان «بیان احکام به زبان گیلکی» با هدف ارائه احکام شرعی به زبان بومی گیلکی و ایجاد ارتباط عمیق‌تر میان مفاهیم دینی و مخاطبان محلی شکل گرفته است. جرقه اولیه این فعالیت از سال‌ها تجربه تبلیغی در میان مساجد، هیئات، مدارس و کانون‌های تربیتی نشأت گرفت. در این مسیر، نیاز به انتقال احکام و مفاهیم دینی به زبانی که برای مردم بومی قابل‌فهم‌تر و جذاب‌تر باشد، بیش از پیش احساس شد. علاوه بر آن، مشاهده استقبال گسترده مردم از برنامه‌های صداوسیمای گیلان به زبان گیلکی، نشان داد که این زبان می‌تواند ابزاری موثر برای انتقال مفاهیم دینی باشد.

صفحات اینستاگرام
hassankhah.ahkam و hossein.hassankhah 

و کانال ایتا 
Mehrabeandishe

فرآیند اجرا و مراحل فعالیت

در ابتدا، این شیوه ارائه احکام در جلسات آموزشی هیئات مذهبی تجربه شد. احکام شرعی در کلاس‌ها و سخنرانی‌ها به زبان گیلکی بیان می‌شد و مشاهده شد که مخاطبان ارتباط بهتری با این روش برقرار می‌کنند. همین تجربه موجب شد که هنگام پیشنهاد صداوسیمای گیلان برای تولید برنامه‌های سحرگاهی، ایده بیان احکام به زبان گیلکی مطرح شود. در ابتدا پنج قسمت ضبط شد، اما به دلیل بازخورد مثبت مخاطبان، این تعداد به بیش از بیست قسمت افزایش یافت.

قالب برنامه و جزئیات اجرایی

برنامه در قالب ویدیوهای سه تا پنج‌دقیقه‌ای طراحی شد که در آن احکام شرعی به زبان گیلکی و با بیانی ساده و کاربردی توضیح داده می‌شد. محتوا با استفاده از اصطلاحات بومی و مثال‌هایی از سبک زندگی محلی ارائه می‌شد تا جذابیت بیشتری برای مخاطبان داشته باشد. این برنامه در مسجد امام رضا (ع) توسط تیم رسانه‌ای هیئت روضه‌الحسین ضبط شد. برای تولید برنامه، از سه دوربین حرفه‌ای، نورپردازی ویژه و سیستم صدابرداری تخصصی استفاده شد. تدوین برنامه نیز با استفاده از موشن‌گرافیک‌های اختصاصی و طراحی گرافیکی ویژه صورت گرفت تا استانداردهای صداوسیما را رعایت کند.

مخاطب‌شناسی و بازتاب رسانه‌ای

مخاطبان این برنامه عمدتاً مردم گیلان بودند. با توجه به اینکه پخش تلویزیونی آن در زمان سحر ماه رمضان انجام می‌شد، بخش مذهبی جامعه بیشترین مخاطب را تشکیل می‌داد. با این حال، به دلیل انتشار گسترده آن در فضای مجازی، افراد غیرمذهبی نیز به آن توجه نشان دادند. برخی از کلیپ‌های برنامه در اینستاگرام و دیگر شبکه‌های اجتماعی منتشر شد و مورد استقبال زیادی قرار گرفت. همچنین، برنامه پس از پخش در صداوسیمای گیلان، در شبکه‌های دیگر نیز بازنشر شد.

منابع انسانی و ابزارهای مورد استفاده

این فعالیت توسط یک تیم رسانه‌ای متشکل از هفت تا هشت نفر از اعضای هیئت انجام شد. همچنین، یک تیم علمی شامل پنج نفر، محتوای احکام را احصا و بررسی می‌کردند تا دقت علمی مطالب حفظ شود. علاوه بر این، برای جذابیت بیشتر برنامه و جلوگیری از بیان خشک و رسمی، سناریونویسی دقیقی صورت گرفت تا محتوا در قالبی جذاب و اثرگذار به مخاطب ارائه شود.

نظرسنجی و بهینه‌سازی برنامه

پس از پخش ده قسمت ابتدایی، یک فرم دیجیتالی برای دریافت بازخورد مخاطبان منتشر شد. مردم نظرات و پیشنهادات خود را درباره محتوای برنامه ارائه کردند و این نظرات در تدوین قسمت‌های بعدی لحاظ شد. این نیازسنجی به اصلاح و بهبود برنامه کمک کرد و باعث شد که قسمت‌های جدید برنامه با محوریت پرسش‌های رایج مردم طراحی شود.

جمع‌بندی

برنامه «بیان احکام به زبان گیلکی» با هدف انتقال بهتر مفاهیم دینی به مردم گیلان طراحی شد و توانست با استفاده از زبان بومی و روش‌های رسانه‌ای جذاب، ارتباط موثری با مخاطبان برقرار کند. پخش این برنامه در صداوسیمای گیلان و انتشار گسترده آن در فضای مجازی، موجب شد که مخاطبان بیشتری به این سبک ارائه احکام علاقه‌مند شوند. همچنین، نظرسنجی‌های انجام‌شده نشان داد که مردم از این قالب ارائه استقبال کرده‌اند و تمایل دارند که برنامه در سال‌های آینده نیز ادامه یابد.

تمایز این فعالیت نسبت به فعالیت‌های مشابه (جنبه نوآورانه) از نظر مجری چیست؟ مهمترین شاخصه فعالیت و بخش برجسته این فعالیت کدام است، قالب یا محتوا یا سناریو ؟

تمایز اصلی این فعالیت نسبت به سایر برنامه‌های مشابه، بهره‌گیری از زبان بومی گیلکی در بیان احکام شرعی است. برخلاف سایر برنامه‌های احکام که عمدتاً به زبان فارسی و با ادبیاتی رسمی ارائه می‌شوند، این برنامه تلاش کرده است احکام را با استفاده از زبان گفتاری مردم گیلان، همراه با اصطلاحات و تعابیر محلی، به شیوه‌ای روان و قابل‌فهم ارائه کند. مجری برنامه معتقد است که استفاده از زبان بومی باعث می‌شود مفاهیم دینی برای مخاطبان ملموس‌تر شده و ارتباط عمیق‌تری با محتوا برقرار کنند.

یکی دیگر از جنبه‌های نوآورانه این فعالیت، توجه به نیازهای روز مردم و پاسخ‌گویی به سوالات مبتلابه آن‌ها است. پیش از تولید برنامه، از طریق نظرسنجی دیجیتالی از مخاطبان درباره احکامی که بیشتر برای آن‌ها سوال‌برانگیز بود، اطلاعات جمع‌آوری شد. این نظرسنجی کمک کرد تا محتوای برنامه دقیقاً بر اساس دغدغه‌های واقعی مخاطبان تنظیم شود.

از نظر مجری، مهم‌ترین شاخصه این فعالیت سناریویی است که برای حل مسئله مخاطب طراحی شده است. این سناریو شامل انتخاب احکام کاربردی، بیان آن‌ها به زبان گیلکی، استفاده از اصطلاحات و مثال‌های بومی و بهره‌گیری از ابزارهای رسانه‌ای جذاب است. در کنار این‌ها، قالب ارائه نیز یکی از نقاط برجسته برنامه است، زیرا محتوا در قالب ویدیوهای کوتاه، با تدوین حرفه‌ای و موشن‌گرافیک‌های اختصاصی تولید شده است که باعث افزایش جذابیت بصری آن شده است.

در مجموع، این برنامه با ترکیب سناریوی دقیق، قالب مناسب و استفاده از زبان بومی، توانسته است احکام شرعی را به شیوه‌ای نوآورانه و اثرگذار به مخاطبان ارائه دهد.

این فعالیت ناظر به چه نیاز مخاطبان است (مساله شناسی و ریشه یابی)؟ فعالیت شما چگونه این نیاز را برطرف می‌کند؟ نتایج و دستاوردهای شما چیست؟

این فعالیت ناظر به نیاز مردم گیلان به فهم بهتر احکام شرعی و ارتباط آسان‌تر با مسائل دینی است. یکی از مشکلات اصلی این بود که احکام شرعی معمولاً به زبان رسمی و ادبی ارائه می‌شود که برای بسیاری از مخاطبان، به‌ویژه افراد محلی، فهم آن دشوار است. علاوه بر این، مردم به دنبال پاسخ به سوالات شرعی خود هستند اما گاهی زبان پیچیده و شیوه ارائه این احکام، مانع از درک دقیق آن‌ها می‌شود. همچنین، نبود برنامه‌ای که احکام را به زبان گیلکی و در قالبی جذاب ارائه کند، باعث شده بود که این حوزه دچار یک خلأ جدی باشد.

برای برطرف کردن این نیاز، برنامه «بیان احکام به زبان گیلکی» طراحی شد که در آن احکام شرعی به زبانی ساده، روان و بومی بیان شود. این برنامه با بهره‌گیری از اصطلاحات محلی و مثال‌های مرتبط با زندگی روزمره مردم، توانست ارتباط مؤثرتری با مخاطبان برقرار کند. همچنین، از طریق نظرسنجی‌های دیجیتالی، نیازهای واقعی مردم شناسایی شد و احکامی که بیشترین سوالات درباره آن‌ها مطرح شده بود، در برنامه مورد بحث قرار گرفت.

از جمله نتایج و دستاوردهای این فعالیت، استقبال گسترده مردم و بازخوردهای مثبت از سوی مخاطبان بود. این برنامه به یکی از پرمخاطب‌ترین برنامه‌های سحرگاهی ماه رمضان در صداوسیمای گیلان تبدیل شد و بازنشر آن در فضای مجازی باعث شد که افراد بیشتری با آن آشنا شوند. علاوه بر این، توجه به احکام از منظر زبان بومی باعث شد که این شیوه به‌عنوان یک روش مؤثر در تبلیغ معارف دینی شناخته شود و زمینه‌ای برای ادامه این برنامه در سال‌های آینده فراهم گردد.

چالش‌ها و موانع کسب موفقیت (ریسک ها) این فعالیت را چه می‌دانید؟

یکی از چالش‌های اصلی این فعالیت، هزینه بالای تولید برنامه بود. با توجه به اینکه از تجهیزات حرفه‌ای فیلم‌برداری، نورپردازی و تدوین استفاده شد، تأمین مالی این پروژه بر عهده خود هیئت و بانیان خیّر قرار گرفت، زیرا صداوسیما هیچ حمایتی در این زمینه انجام نداد و تنها پخش برنامه را بر عهده داشت. این مسئله، فشار مالی زیادی بر تیم اجرایی وارد کرد.

چالش دیگر، نبود محتوای آماده و مناسب برای ارائه احکام به زبان گیلکی بود. برای رفع این مشکل، تیمی از پنج نفر وظیفه بررسی و احصای احکام را بر عهده گرفتند تا هم دقت علمی برنامه حفظ شود و هم بیان آن روان و قابل‌فهم باشد. از آنجا که مخاطبان این برنامه شامل افراد مذهبی، علما و روحانیون نیز بودند، باید از صحت مطالب اطمینان حاصل می‌شد و این نیاز به دقت و بررسی‌های مستمر داشت.

علاوه بر این، هماهنگی با صداوسیما نیز به‌عنوان یک مانع دیگر مطرح بود. از آنجا که این سازمان استانداردهای خاص خود را دارد، فرآیند تأیید و پخش برنامه با سختی‌هایی همراه بود. تیم اجرایی مجبور بود در چارچوب این استانداردها کار کند و در عین حال جذابیت و خلاقیت برنامه را نیز حفظ نماید.

با وجود این چالش‌ها، برنامه با تلاش‌های تیم رسانه‌ای و حمایت‌های مردمی به نتیجه رسید و توانست تأثیر قابل‌توجهی در ارائه احکام شرعی به زبان بومی داشته باشد.